id	author	title	date	pages	extension	mime	words	sentence	flesch	summary	cache	txt
gs-3867	VEPKHVADZE, NINO; KHORBALADZE, MANANA; KILADZE, NINO; TSKHOVREBADZE, NANA; TSKHOVREBADZE, IRMA; KOCHORADZE-MARGISHVILI, TEA; KUGOTI, IVANE	Ecological Impact of COVID-19 Pandemic: Changes in Ambient Air Quality in Major Cities of Georgia	2025	9	.pdf	application/pdf	2092	89	79	და ჰიბრიდული ტრანსპორტით ჩანაცვლება, დიზელის ძრავიანი სატრანსპორტო საშუალებების გამონაბოლქვის კონტროლი, დიდი ქალაქების ტერიტორიაზე მწვანე ნარგავების ფართობის გაზრდა, ენერგიის ალტერნატიული წყაროების მოძიება და მშენებლობის ენერგოეფექტური მეთოდების გამოყენება. სასურველია და, სავარაუდოდ, ძალზე ეფექტური იქნება შემდგომი კვლევების წარმოება ქვეყნის ყველაზე მეტად დაბინძურებულ რეგიონებში, ქრონიკული არაინფექციური დაავადებების, განსაკუთრებით კი სასუნთქი გზების, მათ შორის - ფილტვის სხვადასხვა პათოლოგიით ავადობის შესწავლის პარალელურად. გამოყენებული ლიტერატურა: 1. ნ. ვეფხვაძე, მ.ხორბალაძე, ი. კუგოტი, ნ. ცხოვრებაძე, თ. ქოჩორაძე-მარღიშვილი, ატმოსფერული ჰაერის ხარისხის შეფასება საქართველოს დიდ ქალაქებში (2019-2021 წწ.), თსსუ სამეცნიერო შრომათა კრებული, 2022, ტ. 56, გვ. 76-79. 0 10 20 30 40 50 60 70 2019 2020 2021 2022 ქ.ბათუმის ატმოსფერული ჰაერის დაბინძურების ძირითადი მახასიათებლები 2019-2023 წწ. PM 10 PM 2.5 NO2 SO2 CO O3 0 50 100 150 200 250 300 350 400 დიაგრამა #6 შესასწავლ ლოკაციებზე ძირითადი დამაბინძურებლების საშუალო კონცენტრაცია PM10 PM2.5 NO2 SO2 CO O3 Georgian Scientists/ქართველი მეცნიერები ტ. 7 N 2, 2025 517 დიაგრამაზე №8 ასახულია მოცემული ინდიკატორების მნიშვნელობების ჩაშლა თბილისში წლების მიხედვით 2019-2023 წლების ჭრილში. კვლევის მონაცემების ანალიზით აღმოჩნდა, რომ შეწონილი ნაწილაკების კონცენტრაცია შედარებით მაღალია ზამთრის პერიოდში. განსაკუთრებით - მშრალ პერიოდში, რაც, სავარაუდოდ, შიგაწვის ძრავების მუშაობას და საცობების არსებობას უკავშირდება. ასევე, ამ პერიოდში აქტიურია გათბობის სეზონი, როდესაც მრავალპროფილურ გათბობის ქსელში არსებული სხვადასხვა დამაბინძურებლები ჭარბად გამოიყოფა ატმოსფეროში. ყოველდღიურმა ღრმა კვლევამ აჩვენა, რომ ძალიან ხშირია დღეები, როდესაც შეწონილი ნაწილაკების, კერძოდ PM2.5-ის კონცენტრაცია საათების განმავლობაში აჭარბებს ნორმას. ასეთი შემთხვევები ყველა ლოკაციაზე ფიქსირდებოდა, თუმცა ყველაზე ხშირად ეს გამოვლინდა ქ.რუსთავის ჰაეროვანი გარემოს შესწავლისას. 0 50 100 150 200 250 PM10 PM2.5 NO2 SO2 CO O3 დიაგრამა #7 თბილისისა და სხვა ქალაქების საშუალო მაჩვენებლების შედარება თბილისი საშუალო რეგიონები საშუალო 0 50 100 150 200 250 300 PM10 PM2.5 NO2 SO2 CO O3 დიაგრამა №8 ქ.თბილისის ჰაეროვანი გარემოს დაბინძურების მახასიათებლები 2019-2023 წწ. 2019 2020 2021 2022 2023 Georgian Scientists/ქართველი მეცნიერები ტ. 7 N 2, 2025 518 ჩვენი კვლევის შედეგები მიუთითებს, რომ საქართველოში დიდი ქალაქების ჰაერის დაბინძურება საკმაოდ სერიოზული პრობლემაა და სამთავრობო უწყებების, სამოქალაქო და სამეცნიერო საზოგადოების ჩართულობას და კოორდინირებულ ქმედებებს მოითხოვს. მდგომარეობის გაუმჯობესების მიზნით საჭიროა ჰაერის ხარისხის მონიტორინგის სადგურების რაოდენობის გაზრდა, მოძველებული სატრანსპორტო საშუალებების თანამედროვე ელექტრო-	cache/gs-3867.pdf	txt/gs-3867.txt